Tutku Ve Şehvetin Bir Psiko-Trajik Analizi L’ınnocente (Masum)

Gabriele D’Annunzio’nun 1892 de yayımladığı L’Innocente (Masum) adlı eseri, 19. Yüzyıl İtalyan edebiyatının başyapıtlarından biri olmuştur. Bu eser bireyin adalet anlayışını kendi etik değerleri içinde arayışını anlatırken, bu arayışın ne kadar karanlık, acımasız ve vicdan dışı olabileceğini bizlere derin, aşırı süslü ve retorik duygu betimlemeleriyle aktaran müthiş bir psiko-trajik edebi şaheserdir.

D’Annunzio klasik bir romanda görülen o sıra dışı betimlemeler, karakterler ve duygu analizlerinin tamamen dışında, deyim yerindeyse “aykırı” bir duruş sergileyen ve bunu son derece hassas duygu betimlemeleriyle okuyucusuna sunan bir yazardır. L’Innocente (Masum) adlı eserinde bu aykırı edebi duruşunu taçlandırmıştır. Eserin ana karakterleri Tullio ve Giuliana, evliliklerinin ilk yıllarında birbirine aşırı derecede tutkun ve aşıktırlar. Zaman içerisinde Tullio tutkulu ve çapkın karakteriyle yaşadığı her yasak aşk macerasından sonra karısının onu sadakatle evinde beklediğini gördüğü için kendini sarsılmaz bir güven ve inanç içerisinde duyar. Ancak bir süre sonra karısının da başka bir ilişki içinde olduğunu fark eder ve onu kendi içinde duyduğu pişmanlık sebebiyle bağışlar. Ancak Tullio başka bir durumun da farkındadır; karısı kısa bir heyecan uğruna, bir anlık gafletin yasak meyvesini karnında taşımaktadır. Karısına tekrar âşık olan bir koca olarak Tullio karısını bağışlasa da bu yasak ilişkiden doğan bebeği bir düşman olarak algılar ve Masum’a (yeni doğan bebeğe) inanılmaz bir kin beslemeye başlar. Masum’u adeta karısı ile arasına girmiş ve sorunların çözülmesine engel olan en büyük problem olarak görür.

Yazar bu eserde bizlere insandaki şehvet duygusunun adeta bir detaylı analizini yapmaktadır. Şehvetin insanın diğer tüm duygularını nasıl kontrol altına aldığını, düşüncelerini nasıl yönlendirip değiştirdiğini ve karar mekanizmasında nasıl bir baskın rolü olabileceği tüm yönleriyle bu eserde açıkça yansıtılmıştır. Tullio şehvetine esir bir karakter olarak, yaşadığı tüm aşk ve kıskançlığı şehvetten doğmuştur. Karısına yeniden doğan aşkın altında yine şehvet vardır; karısını ilk zamanda da şehvetle sevmiş, onu şehvet nedeniyle aldatmış ve tekrar aynı duyguyla karısına dönmüştür. Karısını bağışlaması onsuz yapamayacağını tamamen anlamış olmasından kaynaklanır ve bu da şehvetle karısına düşkün olduğu sebebiyledir. Şehvetin kendisini esir ettiği Tullio, karısıyla başlayacağı yeni hayatına tek engel olarak Masum’u görür ve onu ortadan kaldırmak tek amacı haline gelir. Bunun kendisine aşk ve mutluluğa yeni bir kapı açacağına inanması yine şehvet duygusunun etkisiyle gerçekleşir. Açıkça olmasa bile karısı Giuliana da bu gerçeğin farkına varmıştır. Tullio mutlulukları için tek çıkar yolun Masum’un ortadan kaldırılması olduğunu karısına inandırır ve Masum ölür.

D’Annunzio insandaki var olan duyguları açıkça ortaya koyan, adeta her yönden fotoğrafını çekip sergileyen ve hiçbir yerde eşi benzerine rastlayamayacağınız şekilde okuyucusuna bu incelikli duygu betimlemelerine hayran bırakan bir yazardır. Tullio karakterinin bu soğukkanlı, bencil ve sadist tutumunun altında normal bir suçluluk duygusu oluşmamış, aksine sahip olduğu tutku, şehvet ve kibirli duruşu nedeniyle karısının başka bir adamdan çocuk sahibi olmasını kendi içinde oluşturduğu estetik açıdan kusursuz olan dünyaya bir saldırı olarak algılamış ve kendi iç dünyasını “aydınlığa ve sükunete!“ kavuşturmak için bir Masum’a kıyabilmeyi gözünde sıradanlaştıran bir caniye dönüşmüştür. Yazar, bu dönüşümü bizlere karakterin iç dünyasından kendisini mazur göstermeye kalkışmadan, yine karısının da haklı ve haksız yanlarını olduğu gibi belirtmekten çekinmeden, son derece şuurlu ve dürüst bir analizle yaparak sunar. Karakterde görülen bu şuur uyanıklığı bu eserdeki en ilgi çekici kısımlardan birisidir.

L’Innocente (Masum) okuyucusuna sadece tutku ve şehvetin çizdiği bir karakteri sunmakla kalmayıp, aşkın, aldatmanın, güzelliğin, hazzın ve aristokrat bir kibrin portresini de çizmektedir. İnsanda haiz olan bu duyguların bir kontrol mekanizması olmadığında insanı nasıl yoldan çıkarabileceğini en güzel şekilde göstermektedir. D’Annunzio’nun insan ruhundaki karanlık noktalara ışık tuttuğu bu eser, aristokrat iki yüzlülüğünü bizlere gösteren ve edebi bir estetizm örneği olan muhteşem bir baş yapıttır. Roman yayımlandıktan sonra ünlü yazar olan James Joyce tarafından da övgüyle karşılanmıştır. Ayrıca sinema seven okuyucular için, ünlü İtalyan yönetmen Luchino Visconti bu eseri yine aynı isimle 1976 yılında sinemaya uyarlamıştır.

Siz tüm okuyuculara iyi okumalar dilerim…!!